برچسب: نخ فیلامنت

اتوماسیون در صنعت نساجی
امروزه برای موفقیت در صنعت نساجی، کارخانه‌ها باید طیف چالش برانگیزی از الزامات اساسی، از جمله گردش کار برای تولید بهینه، خروجی با کیفیت بالا، عملیات مقرون به صرفه و تحویل به موقع را برآورده کنند و در راستای آن اتوماسیون در طول کل زنجیره فرآیند، یک تلاش محوری است. اصطلاح اتوماسیون به عنوان استفاده از تجهیزات و ماشین آلات برای کمک به تولید آسان‌تر و کارآمدتر تعریف می‌شود. صنعت نساجی، که قرن‌ها در زندگی انسان وجود داشته است، با ظهور اتوماسیون پیشرفت‌های زیادی کرده است. اتوماسیون در صنعت نساجی تولید انواع نخ، پارچه، لباس، فرش و منسوجات بی‌بافت را آسان‌تر کرده است.

مزایای اتوماسیون در صنعت نساجی
1. افزایش بهره‌وری: اتوماسیون با حذف یا کاهش کار نیروی انسانی، احتمال خطای انسانی، کاهش راندمان به دلیل خستگی افراد و وقفه‌های احتمالی را کاهش می‌دهد و از این‌رو باعث افزایش کارایی فرآیند و بهره‌وری می‌شود.
2. افزایش گردش موجودی: با افزایش بهره‌وری سیستم، گردش مواد نیز افزایش می‌یابد. با عملیات دستی، مواد خام و محصولات میانی فرآیند تولید باید بیشتر منتظر بمانند تا به محصول نهایی تبدیل شوند. با اجرای اتوماسیون، گردش موجودی افزایش یافته است.
3. افزایش سرعت تولید: افزایش بهره‌وری سیستم و افزایش گردش موجودی باعث افزایش سرعت تولید محصول نهایی می‌شود.
4. بهبود کیفیت: اتوماسیون منجر به کاهش میزان خطای نیروی انسانی شده و منجر به تولید محصولات با نقص کمتر و بهبود کیفیت می‌شود.
5. کاهش تنوع در کیفیت محصولات و کاهش تولید محصولات با درجه کیفی مختلف: با کاهش مشارکت نیروی انسانی، تنوع کیفی محصولات تولید شده توسط آن‌ها و تولید محصولات در گروه بندی طبقات مختلف کیفیتی را کاهش می‌یابد.
6. جایگزینی کارهای تکراری و یکنواخت: اکثر تولیدکنندگان پوشاک از سیستم باندل پیشرونده (PBS) تولید استفاده می کنند. در PBS یک کارگر کار خاصی را انجام می‌دهد و به دیگری منتقل می‌کند. از این رو کار برای کارگر تکراری و یکنواخت می‌شود. این مورد می‌تواند منجر به خستگی و کاهش کارایی شود. با این حال، اتوماسیون می‌تواند به جلوگیری از این موارد کمک کند زیرا همه این کارهای تکراری توسط دستگاه انجام می‌شود.
7. انجام کارهایی فراتر از توان انسانی: اتوماسیون قادر به انجام اموری است که مهارت‌های بالایی از نظر سرعت، دقت و نیروی انجام دارد که فراتر از انسان است.
8. ایجاد شرایط کار ایمن‌تر: با انجام کارها توسط اتوماسیون یا به کارگیری ماشین آلات در محیط‌های خطرناک شرایط کاری ایمن‌تری فراهم می‌گردد.
معایب اتوماسیون در صنعت نساجی
1. هزینه اولیه نصب: هزینه اولیه نصب ابزار و تجهیزات خودکار بالا است و هزینه سرمایه گذاری ممکن است زمانی سودمند باشد که اتوماسیون برای بسیاری از محصولات در یک دوره قابل اجرا باشد.
2. هزینه تحقیق و توسعه: برخی تجهیزات اتوماسیون ممکن است هزینه تحقیق و توسعه زیادی برای سازمان ایجاد کند.
3. بروز خطا در تغییرات فوری: از آنجایی که سیستم‌های خودکار دارای هوش مصنوعی هستند، زمانی که تغییر غیرمنتظره‌ای نسبت به عملکرد عادی وجود دارد، ممکن است با خطا مواجه شوند.
4. هزینه بالای تعمیر و نگهداری: تجهیزات خودکار به قطعات یدکی ویژه نیاز دارند تا افراد ماهر تعمیر و نگهداری را انجام دهند. از این رو، هزینه مراقبت و نگهداری در مقایسه با ماشین آلات معمولی بالاتر خواهد بود.
5. تأخیرهای غیرمنتظره تولید: این وضعیت زمانی به وجود می‌آید که تجهیزات خودکار دچار نقص یا از کار افتادن شوند. از آنجایی که تعمیر تجهیزات اتوماتیک زمان بیشتری می‌برد، تاخیر در تولید وجود خواهد داشت. در صورت خرابی یا عدم کارکرد تجهیزات اتوماتیک، کل خط تولید آسیب می‌بیند.
اهداف

هر سازمان با توجه به شرایط و اهداف خود می‌تواند در قسمت‌های مختلف خط تولید از اتوماسیون استفاده نماید. با وجود همه‌ی مزایا و معایب، اتوماسیون می‌تواند به شرکت‌های نساجی در این زمینه‌ها کمک ‌کند:
- رفع نیازهای جدید
- بهبود راه حل‌های استفاده از منسوجات بازیافتی
- افزایش بازدهی مراحل مختلف تولید نخ و پارچه
- ساده‌سازی فرآیند دوخت
- تسریع کنترل کیفیت محصول
- کاهش هزینه‌های کلی تولید
از ابزار اتوماسیون مورد استفاده در صنعت نساجی می‌توان به سیستم داف اتوماتیک در برداشت بوبین‌های پر شده در تولید نخ، سیستم نخ‌کشی اتوماتیک در چله پیچی، سیستم کنترل کشش نخ تار، سیستم طراحی الگو، برش و دوخت در تولید پوشاک اشاره نمود.
2023-06-13
مهارت‌های لازم برای یک مهندس
پنجم اسفند روز بزرگداشت خواجه نصیرالدین طوسی و روز مهندسی نامگذاری شده است. از این رو در این مقاله به معرفی مهارت‌های لازم برای یک مهندس علاوه بر دانش فنی و تخصصی پرداخته می‌شود. تقاضا برای متخصصان مهندسی در جهان همچنان در حال افزایش است. طبق آمار جهانی، انتظار می‌رود نزدیک به 140000 شغل جدید مهندسی تا سال 2026 ظاهر شود. مهندسان برای موفقیت شغلی علاوه بر دانش فنی بالا در زمینه تخصصی خود، به مهارت‌های مختلف نیاز دارند. آن‌ها باید تجربیات خود را تکمیل کنند و اصول کسب و کار را به مجموعه مهارت‌های خود اضافه کنند. بر اساس تجزیه و تحلیل آنلاین دانشکده بازرگانی هاروارد، مهارت‌های مورد لازم در مهندسی عبارتند از:
- علوم کامپیوتر
- ارتباط موثر
- مدیریت
- حل مسئله
- عملیات تجاری
- پژوهش و تفکر انتقادی
- رهبری
1. علوم کامپیوتر
پيشرفت سريع علوم كامپيوتر و گسترش روزافزون كاربرد آن در تحقيقات علمي، صنايع، اقتصاد، پزشكي و غيره ضرورت مهارت بهره‌برداری هرچه بيشتر از آن را آشكار مي‌سازد.
1. ارتباط موثر
از آنجایی که کار مهندسان بسیار فنی است، درک تأثیر آن‌ها برای سایر بخش‌ها اغلب دشوار است. مهندسان علاوه بر درک چگونگی بیان موضوعات فنی، باید مهارت‌های مذاکره را نیز در نظر بگیرند، که می‌تواند به آن‌ها در خرید و فروش محصول و خدمات کمک کند. این مهارت شامل شناسایی اهداف ذینفعان، ایجاد اعتماد در بین تصمیم گیرندگان، هدایت موفقیت آمیز احساساتی است که به طور اجتناب ناپذیر در طول مکالمات ظاهر می‌شود، است.
1. مدیریت
برای مهندس آینده نگر، داشتن درک اصول مدیریت مهم است. درک آنچه که همکاران را برمی‌انگیزد، اجرای موثر استراتژی‌ها و توسعه ابتکارات یادگیری که به سازمان در ایجاد نوآوری کمک می‌کند، مهارت‌هایی است که می‌تواند حرفه یک مهندس را به سطح بالاتری ببرد.
1. حل مسئله
مسئولیت‌های روزانه یک مهندس معمولاً حول حل مسائل پیچیده می‌چرخد. وقتی روی مسائل پیچیده کار می‌کند، گاهی اوقات به راحتی در جزئیات غرق می‌شود و مهارت‌های خلاقانه حل مسئله فراموش می‌شود. استفاده از مهارت‌های تفکر طراحی برای دنبال کردن نوآوری نه تنها به متخصصان کمک می‌کند تا راه حل‌های خلاقانه پیدا کنند، بلکه باعث شناسایی فرصت‌های تجاری و ارزیابی نیازهای بازار شده و محصولات و خدمات جدید طراحی می‌شود.
1. عملیات تجاری
عملیات تجاری یک اصطلاح گسترده است که به هر کاری که یک شرکت انجام می‌دهد تا سودآور بماند اشاره دارد. مهندسانی که می‌خواهند به این تلاش‌ها کمک کنند باید چندین مهارت اساسی را توسعه دهند. به عنوان مثال، درک اولیه از امور مالی کسب و کار می‌تواند به آن‌ها کمک کند تأثیر کارشان بر درآمد را اندازه‌گیری کنند، هزینه‌های پروژه را کنترل کنند و بودجه کلی سازمان خود را بهتر درک کنند. همچنین آشنایی با تجزیه و تحلیل‌های تجاری می‌تواند به مهندسان کمک کند تا در تصمیم‌گیری‌های عملیات تجاری سازمان خود شرکت کنند و از دانش و داده‌های بازار برای شناسایی فرصت‌های جدید استفاده کنند.
1. پژوهش و تفکر انتقادی
مهندسانی پیشرفت خواهند کرد که می‌دانند چگونه فرصت‌های نوظهور را شناسایی کرده و ایده‌های خود را تایید کنند. در یک محیط تجاری جهانی که همواره پیچیده‌تر می‌شود، شرکت‌ها با مسائل مختلفی رو به رو هستند و مهندسان نقش محوری در تحقیق و شناسایی استراتژی‌های کسب و کار دارند. مهار اختلالات احتمالی در صنعت می‌تواند به موقعیت سازمان‌ها برای فرصت‌های رشد جدید کمک کند.
1. رهبری
رهبری یک مهارت تجاری ضروری برای مهندسان سطح بالا است. این امر به ویژه با توجه به ظهور هوش مصنوعی در بخش فناوری، که منجر به افزایش تعداد سوالات پیچیده برای رهبری مهندسی شده است، مهم است. مهندسان محصولات و خدماتی را می‌سازند که می‌تواند به طور مستقیم بر جامعه تأثیر بگذارد. در نتیجه، رهبران مهندسی باید مفاهیم اخلاقی در صنعت را به وضوح درک کنند. آن‌ها باید با صداقت با هر مشکلی برخورد کنند و آنچه را که برای کسب و کارشان مناسب است انجام دهند. این امر مستلزم مهارت‌های رهبری و استفاده از یک روش رهبری چابک است که به آن‌ها اجازه می‌دهد تا سریع و به درستی، خود را با چشم‌اندازهای در حال تغییر وفق دهند.
2023-02-25
تاثیر زلزله اخیر بر صنعت نساجی ترکیه

زلزله اخیر در ترکیه

ترکیه در این ماه شدیدترین زمین لرزه به قدرت 7.8 ریشتر در بیش از 100 سال اخیر را تجربه کرده است. تعداد قربانیان در ترکیه و سوریه بیش از 45000 نفر است. رئیس جمهور ترکیه در 10 استانی که به شدت آسیب دیده‌اند وضعیت فوق العاده سه ماهه اعلام کرد. سرمای هوا و یخبندان در این منطقه شرایط را بدتر کرده است. بیش از 13.5 میلیون شهروند در مناطق مختلف ترکیه تحت تاثیر این زلزله قرار گرفته‌اند. در این مقاله به بررسی تاثیر زلزله بر صنعت نساجی ترکیه می‌پردازیم.

سوابق صنعت نساجی در ترکیه

بخش نساجی و پوشاک ترکیه نیز با تاثیر این فاجعه مواجه خواهد شد. زیرا این بخش یکی از بزرگترین بخش‌های درآمدزا در اقتصاد ترکیه است. به طور متوسط 7 درصد تولید ناخالص داخلی را در طول سال‌های اخیر و سهم 16 درصدی از کل اقتصاد را به خود اختصاص داده است.

علاوه بر این، ترکیه یکی از منابع اصلی تولید و تامین منسوجات و پوشاک در جهان و دومین منبع بزرگ صادرات منسوجات و پوشاک به کشورهای اتحادیه اروپا است. صادرات نساجی و پوشاک ترکیه در سال 2022 معادل 35.25 میلیارد دلار بوده است. ترکیه در بخش پوشاک و منسوجات خانگی رقابت قوی در بازار جهانی دارد. صنعت پوشاک ترکیه با سهم 3.7 درصدی، ششمین تامین کننده بزرگ در جهان است. جدول زیر سهم ترکیه در صنعت نساجی و پوشاک کشورهای اروپایی را نشان می‌دهد.

تاثیرات

انتظار می‌رود که زلزله در ماه‌های آینده بر صادرات نساجی و پوشاک ترکیه تأثیر بگذارد. به دلیل تخریب جاده‌ها و آسیب ساختاری بندرها (مانند بندر اسکندرون در جنوب ترکیه) زنجیره تامین تحت تاثیر قرار گرفته و حرکت کامیون‌ها در داخل و اطراف منطقه مختل شده است. علاوه بر صادرات، پیش بینی می‌شود زلزله بر مصرف داخلی منسوجات و پوشاک در داخل ترکیه هم تاثیر بگذارد.

ترکیه همچنان یک منبع مهم برای برندها و خرده فروشان است و محصولات نساجی با کیفیت برتر و دانش فنی در آن نمایندگانی برای توسعه صادرات دارند. زلزله اخیر ترکیه بر بخش‌های تولید و لجستیک تاثیر زیادی گذاشته است، تولیدکنندگان ممکن است برای واردات با کشورهای دیگر همکاری کنند و این قضیه باعث کاهش سهم ترکیه در تامین منسوجات اتحادیه اروپا، بریتانیا و ایالات متحده شود وسایر تامین کنندگان نساجی و پوشاک از چین، هند، ویتنام و بنگلادش جایگزین ترکیه گردند.. همچنین چین، ویتنام و بنگلادش از تجارت معاف از گمرک با اتحادیه اروپا برخوردار هستند. بنابراین، وضعیت فعلی ترکیه ممکن است الگوی تجارت جهانی منسوجات را تغییر دهد و سهم بازار کشورهای دیگر را در اتحادیه اروپا افزایش دهد.

ترکیه بیش از 50 درصد از کل صادرات نساجی و پوشاک را به کشورهای اتحادیه اروپا دارد. در سال 2022، 20.64 میلیارد دلار منسوجات و پوشاک به اتحادیه اروپا صادر کرد که 25.60 درصد بیشتر از 16.44 میلیارد دلار در سال 2020 بود. در مقابل، سهم صادرات منسوجات و پوشاک چین به اتحادیه اروپا بیش از 14 درصد کاهش یافت. این کاهش عمدتاً به دلیل سیاست‌های کووید-19 در چین بود. اما اکنون با باز شدن بازار چین و شرایط فعلی ترکیه، چین احتمالاً سهم بازار خود را در کشورهای اتحادیه اروپا باز پس خواهد گرفت.

موارد قابل توجه

اما باید توجه کرد که این اولین بار نیست که ترکیه دچار زلزله می‌شود. به عنوان مثال، پس از زلزله 1999، صادرات پارچه و پوشاک ترکیه برای اولین بار در تقریباً سی سال گذشته کاهش یافت. تاثیراتی که زلزله در فوریه 2023 بر صنعت نساجی و پوشاک ترکیه گذاشت هنوز به طور کامل شناخته شده نیست.

به صورت کلی ترکیه در حال حاضر با کاهش شاخص‌های اقتصادی مواجه است که ناشی از افزایش قیمت‌های جهانی انرژی، همه‌گیری کووید-19 و جنگ روسیه و اوکراین است. لیر در سال 2022 تقریباً 30 درصد از ارزش خود را در برابر دلار از دست داد و به شدت به قدرت خرید مردم ترکیه آسیب وارد کرد. ذخایر ارزی ترکیه نیز در سال‌های اخیر کاهش یافته است و احتمال دارد زلزله اخیر این بحران اقتصادی را بیشتر کند.

مجموعه آقای نخ تولیدکننده انواع نخ فیلامنتی و میکروفیلامنتی است که محصولات خود را به خارج از کشور نیز صادر می‌نماید.

2023-02-21
تفاوت نخ‌های استیپل و فیلامنت
نخ‌ها ساختارهای خطی هستند که از الیاف یا فیلامنت‌ها تشکیل شده‌اند. در این مقاله به تفاوت نخ‌های استیپل و فیلامنت می‌پردازیم. ساختار نخ می‌تواند بر استحکام پارچه، ظاهر، راحتی، زیردست و ویژگی‌های دیگر تأثیر بگذارد. دو نوع اصلی نخ عبارتند از:
- نخ استیپل (staple): نخ ریسیده
- نخ فیلامنت (filament): نخ رشته‌ای یا نخ یکسره
نخ استیپل (staple):

برای توضیح تفاوت نخ‌های استیپل و فیلامنت ابتدا به روش تولید نخ استیپل اشاره مختصری می‌شود. این نوع نخ از الیاف در طول‌های مجزا، محدود و کوتاه‌تر از نخ مورد نظر تولید می‌شود. الیاف به اجرامی هستند که نسبت طول به قطر در آن‌ها بزرگتر از 1000 است. الیاف با سپری کردن مراحل مختلفی به نخ تبدیل می‌شوند. تمام الیاف طبیعی به جز ابریشم در این دسته قرار می‌گیرند. نخ‌های پنبه، پشم و کتان همگی فرآیندهای متمایز خود را دارند. سیستم پنبه‌ای رایج‌ترین سیستم مورد استفاده برای نخ‌های پنبه‌ای و غیر پنبه‌ای است.

مراحل تولید نخ استیپل

در سیستم پنبه‌ای، ابتدا در مرحله حلاجی، عدل‌ها از غلتک‌هایی عبور می‌کنند تا توده‌های الیاف از هم جدا شوند و با باز کردن و تمیز کردن ذرات خارجی و گرد و غبار از آن‌ها جدا می‌شود. بعد از آن مرحله کاردینگ انجام می‌شود. در کاردینگ الیاف از سوزن‌های ریز عبور می‌کنند و در یک راستا قرار می‌گیرند. خروجی مرحله کاردینگ رشته‌ای باریک از الیاف به نام “فتیله (Sliver)” است. الیاف موجود در فتیله کارد، به طور کامل یکنواخت و به اندازه کافی صاف و موازی نیست. به همین دلیل از دستگاه چندلاکنی استفاده می‌کنند تا خواص مورد نظر در فتیله ماشین کارد ایجاد شود. 6 یا 8 فتیله کارد پس از انجام عمل کشش به صورت یک فتیله جمع آوری می‌شوند.

این مرحله چندلاکنی یا پاساژ و محصول آن فتیله یا بالشچه نام دارد. سپس فتیله را می‌توان یک یا چند مرحله در فرآیند شانه‌زنی، شانه کرد. مرحله شانه‌زنی یک مرحله اختیاری است. در این مرحله فتیله‌های کارد شده از میان شانه‌های ظریف عبور کرده و الیاف کوتاه‌تر آن جدا شده و الیاف بلندتر آن به شکل موازی مرتب می‌شود.محصول این عملیات، نخ شانه شده نام دارد. عملیات شانه زنی باعث صاف و نرم شدن نخ می‌شود. در مرحله نهایی تبدیل رشته‌های الیاف به نخ روش‌های مختلفی وجود دارد که متداول‌ترین آن‌ها به صورت مختصر معرفی می‌شود:
- ریسندگی رینگ یا حلقه‌ای (Ring):
  
  پس از سپری کردن مراحل مختلف، رشته‌ی الیاف با ایجاد کشش در فتیله نازک‌تر و مقدارکمی تابیده می‌شود. به این محصول “نیمچه نخ (Roving)” می‌گوییم. سپس در سیستم رینگ نیمچه نخ به نخ تبدیل می‌شود. در این روش یک حلقه دور بوبین نخ قرار دارد. این حلقه به طور متناوب به سمت بالا و پایین حرکت می‌کند و نخ را روی آن می‌پیچد. یک گیره کوچک، به نام شیطانک، نخ را روی حلقه نگه می‌دارد. نخ روی بوبین پیچیده می‌شود که با سرعت بالایی می‌چرخد و از این طریق تاب متناسب با سرعت پیچش، رشته الیاف را به یک نخ مستحکم تبدیل می‌کند. نخ‌های تولید شده با این روش استحکام و نرمی بیشتری دارند. همچنین قابلیت تولید نخ‌های ظریف‌تر در این روش بیشتر است.
- ریسندگی اپن اند یا چرخانه‌ای (Open End):
- در این روش، فتیله الیاف حاصل از ماشین چندلاکنی یا پاساژ به ماشین چرخانه تغذیه می‌شود. سپس با استفاده از غلتک بازکننده الیاف آن از یکدیگر جدا شده و در داخل شیار جسم دواری به نام چرخانه جمع می‌شود و در نهایت با استفاده از یک سر نخ آزاد و چرخش چرخانه الیاف درون شیار به انتهای سر نخ پیوسته، تابیده و پیچیده می‌شوند. نخ‌های تولید شده در این سیستم یکنواخت‌تر از نخ‌های رینگ هستند و معمولا برای تولید پارچه جین مناسب هستند.
نخ‌ فیلامنتی

در ادامه بررسی تفاوت نخ‌های استیپل و فیلامنت به توضیح در رابطه با نخ فیلامنتی می‌پردازیم. نخ‌های فیلامنتی از رشته‌های یکسره تولید می‌شوند و استحکام بیشتری نسبت به نخ‌های استیپل دارند. سطح پارچه‌های حهصل از آن صاف و لغزنده است. در بین الیاف طبیعی فقط ابریشم به این روش قابل استفاده است. از نخ‌های فیلامنتی برای تولید پارچه‌هایی مانند ساتن و مخمل که به طور سنتی با نخ‌های رشته‌ای ابریشم تولید می‌شدند، استفاده می‌شود. برای تغییر خواص نخ‌های فیلامنتی می‌توان با استفاده از عملیات تکسچرایزینگ (تاب مجازی یا تکسچره هوا) آن‌ها را حجیم کرد و حالت داد. این امر باعث می‌شود نخ‌های فیلامنت نرم‌تر، کشسان‌تر، انعطاف‌پذیرتر و بیشتر شبیه نخ‌های استیپل طبیعی شوند. همچنین با افزایش نفوذ پذیری رطوبت و هوا افزایش راحتی در مصرف را افزایش دهند.

انواع روش‌های تولید نخ‌ فیلامنتی:
- ذوب ریسی: در این فرآیند، از گرانول پلیمر به عنوان ماده اولیه استفاده می‌شود. در دمای بالا ابتدا گرانول پلیمر ذوب می‌شود. در ادامه مذاب پلیمر با عبور از رشته ساز به فیلامنت تیدیل می‌شود. معمولا رشته ساز دارای تعداد زیادی خروجی برای تولید فیلامنت است. برای آشنایی کامل با فرآیند ذوب ریسی کلیک نمایید.
- خشک ریسی: در خشک ریسی ابتدا پلیمر در حلال مناسب محلول می‌شود و سپس رشته‌های خروجی از رشته ساز به سمت برج بلندی به نام برج ریسندگی هدایت می‌شود. در اینجا با تبخیر حلال و خروج آن پلیمر به صورت فیلامنت باقی می‌ماند.
- تر ریسی: در این فرایند ابتدا پلیمر به صورت محلول در یک حلال در می‌آید. رشته‌های خروجی از رشته ساز در یک حمام مواد شیمیایی است غوطه‌ور می‌شوند. در این بخش حلال از محلول پلیمری جداشده و پلیمر به شکل رشته‌ی پلیمری رسوب کرده و از حمام خارج می‌شود.
همچنین فیلامنت‌ها را می‌توان در صورت نیاز به طول الیاف استیپل برش زد.
2023-02-19
5S، نظام آراستگی محیط کار
5S، نظام آراستگی محیط کار

5S، نظام آراستگی محیط کار، سیستمی برای سازماندهی محیط کار است تا کار را بتوان به طور موثر و ایمن انجام داد. این سیستم بر قرار دادن همه چیز در جایی که متعلق به آن است و تمیز نگه داشتن محل کار تمرکز دارد. این امر باعث می‌شود افراد بدون اتلاف وقت یا خطر آسیب، کار خود را آسان‌تر انجام دهند. از 5S به عنوان “خانه‌داری صنعتی” نیز یاد می‌شود. هر S نشان دهنده بخشی از یک فرآیند پنج مرحله‌ای است که می‌تواند عملکرد کلی یک کسب و کار را بهبود بخشد. رعایت این اصول برای همه‌ی افراد سازمان، از جمله رهبران، ضروری است.

ریشه‌های شکل‌گیری 5S:

5S، نظام آراستگی محیط کار، به عنوان بخشی از سیستم تولید تویوتا (TPS) در ژاپن و در اوایل و اواسط قرن بیستم آغاز شد. از این سیستم به عنوان بخشی از تولید ناب یاد می‌شود و هدف آن افزایش ارزش محصولات یا خدمات برای مشتریان است. تولید ناب شامل استفاده از ابزار زیادی مانند 5S (نظام آراستگی محیط کار و نظم شخصی)، کایزن (بهبود مستمر)، کانبان (نشان دادن وضعیت انجام کارها)، جیدوکا (سیستم توقف خودکار و رفع عیوب)، هیجونکا (هم سطحی تولید با تقاضا) و پوکایوکه (استاندارد سازی تولید و تضمین کیفیت) است.

5S به عنوان بخش اساسی سیستم تولید در نظر گرفته می شود، زیرا تا زمانی که محل کار در وضعیت تمیز و سازمان یافته قرار نگیرد، دستیابی به نتایج خوب به طور مداوم دشوار است. یک فضای نامرتب و به هم ریخته می‌تواند منجر به اشتباهات، کاهش سرعت تولید و حتی حوادث شود که همه این‌ها باعث وقفه در عملیات می‌شود. تولید ناب، با حذف و کاهش موارد زیر از طریق اجرای اصول 5S ایجاد می‌شود:
- عیوب
- زمان انتظار
- حرکت اضافی
- موجودی اضافی
- تولید بیش از حد
- پردازش اضافی
- حمل و نقل غیر ضروری
- امکانات استفاده نشده
استفاده از اصول سیستم 5S در طول زمان، باعث ایجاد مزایای زیر در سازمان می‌شود:
- کاهش هزینه‌ها
- کیفیت بالاتر
- بهره‌وری بیشتر
- رضایت بیشتر کارکنان
- محیط کار ایمن‌تر
در ادامه به توضیح مختصر در رابطه با هر قسمت در 5S، نظام آراستگی محیط کار می‌پردازیم:
1. مرتب سازی (Sort)
مرحله اول 5S، مرتب سازی، شامل بررسی تمام ابزار، مواد، تجهیزات و غیره در یک محیط کاری است تا مشخص شود چه چیزی باید وجود داشته باشد و چه چیزی می‌تواند حذف شود. برخی از سوالاتی که در این مرحله باید پرسید عبارتند از:
- هدف از این آیتم چیست؟
- آخرین بار چه زمانی از این کالا استفاده شده است؟
- چند بار استفاده می‌شود؟
- چه کسی از آن استفاده می‌کند؟
- آیا لازم است اینجا باشد؟
در رابطه با موارد غیر ضروری یکی از موارد زیر در نظر انجام می‌شود:
- انتقال به بخش‌های دیگر
- بازیافت / دور انداختن / فروش اقلام
- قرار دادن اقلام در انبار
1. به ترتیب منظم کردن (Set in Order)
چگونگی چیدمان و سازماندهی یک محیط می‌تواند زمان انتظار، حرکت و حمل و نقل غیر ضروری را افزایش یا کاهش دهد. هنگامی که بی‌نظمی اولیه در مرحله قبل از بین رفت، راحت‌تر می‌توان موارد را ترتیب بندی کرد. در طول این مرحله، همه باید تعیین کنند که چه ترتیبی منطقی‌تر است. موارد زیر را در چیدمان باید در نظر گرفت:
- کدام افراد (یا ایستگاه‌های کاری) از کدام آیتم‌ها استفاده می‌کنند؟
- چه زمانی از اقلام استفاده می‌شود؟
- کدام اقلام بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرند؟
- آیا اقلام باید بر اساس نوع، گروه بندی شوند؟
- قرار دادن اقلام در کجا منطقی‌تر است؟
- آیا برخی از قرارگیری‌ها باعث کاهش حرکت غیر ضروری می‌شود؟
- آیا ظروف ذخیره سازی بیشتری برای مرتب نگه داشتن ابزار و وسایل لازم است؟
1. درخشش و پاکیزگی (Shine)
این مرحله بر تمیز کردن محل کار متمرکز است که به معنی جارو کردن، پاک کردن، گردگیری، کنار گذاشتن ابزار و مواد است و علاوه بر تمیز کردن اولیه، شامل انجام تعمیر و نگهداری منظم تجهیزات و ماشین آلات نیز می‌شود. برنامه ریزی برای تعمیر و نگهداری از قبل به این معنی است که کسب و کارها می‌توانند مشکلات را پیدا کنند و از خرابی جلوگیری کنند و باعث کاهش اتلاف زمان شوند. تمیز کردن محل کار ممکن است هیجان انگیز به نظر نرسد، اما مهم است و نباید فقط به کارکنان سرایداری سپرده شود. در 5S، همه مسئولیت تمیز کردن فضای کاری خود را، به طور ایده‌آل روزانه، بر عهده می‌گیرند. انجام این کار باعث می‌شود افراد مالکیت فضا را در دست بگیرند، که در دراز مدت به این معنی است که بیشتر روی کار خود و شرکت سرمایه گذاری می‌کنند.
1. استاندارد کردن (Standardize)
پس از تکمیل سه مرحله اول 5S، همه چیز باید بسیار خوب به نظر برسد. همه چیزهای اضافی از بین رفته‌اند، همه چیز سازماندهی شده است، فضاها تمیز شده‌اند، و تجهیزات در وضعیت خوبی کار می‌کنند. استانداردسازی همه مواردی که به تازگی اتفاق افتاده است را سیستماتیک می‌کند و تلاش‌های انجام شده را به عادت تبدیل می‌کند. وظایف منظمی را اختصاص می‌دهد، برنامه زمانی ایجاد می‌کند تا این فعالیت‌ها به روال تبدیل شوند. در واقع رویه‌های عملیاتی استاندارد را برای 5S ایجاد می‌کند تا نظم و ترتیب از بین نرود. بسته به فضای کاری، یک چک لیست روزانه 5S یا یک نمودار ممکن است برای این کار مفید باشد. در ابتدا، افراد احتمالاً به یادآوری در مورد رعایت اصول 5S نیاز داشته باشند، اما با گذشت زمان، کارها به عادت تبدیل می‌شوند.
1. حفظ و نگهداری (Sustain)
هنگامی که رویه‌های استاندارد برای 5S برقرار شد، کسب ‌و کارها باید کار مداوم رویه‌های آن را حفظ نموده و در صورت لزوم به‌روزرسانی نمایند. حفظ و نگهداری از اصول 5S برای تبدیل آن به یک برنامه بلند مدت است، نه فقط یک رویداد یا پروژه کوتاه مدت. در حالت ایده آل، 5S بخشی از فرهنگ یک سازمان می‌شود و زمانی که 5S در طول زمان پایدار بماند، آن زمان است که کسب ‌وکارها متوجه نتایج مثبت و مستمر آن خواهند شد.

S ششم، ایمنی

برخی از شرکت‌ها تمایل دارند S ششم (ایمنی – safety) را در برنامه 5S، نظام آراستگی محیط کار، خود بگنجانند. این سیستم را 6S می‌گوییم. مرحله ایمنی شامل انجام اموری برای از بین بردن خطرات احتمالی در فرآیندها انجام می‌شود. برخی از افراد ایمنی را نتیجه اجرای مناسب پنج S دیگر می‌دانند و در نتیجه می‌گویند S ششم ضروری نیست. آن‌ها فکر می‌کنند اگر فضای کاری به درستی سازماندهی و مرتب شود و از نشانه‌های ایمنی بصری مفیدی استفاده شود، یک مرحله ایمنی جداگانه غیر ضروری است.

ارتباطات بصری در 5S

استفاده از ابزار ارتباط بصری مانند برچسب‌ها، علامت‌گذاری کف، نشانه‌های کابینت و قفسه، و تابلوها می‌توانند مسیریابی فضاها را ساده‌تر کنند. به علاوه، این ابزار می‌توانند به سازماندهی فضای کاری کمک کنند. محل کاری که از مدیریت بصری به این روش استفاده می‌کند، اغلب به عنوان محل کار بصری شناخته می‌شود.
2023-02-08
نخ فیلامنت تابیده (Twisted/TFO)
در این مقاله به بررسی نخ فیلامنت تابیده می‌پردازیم. فرآیند تابندگی در نخ‌های فیلامنتی پلی استر باعث افزایش انسجام فیلامنت‌ها می‌شود. منظور از تابندگی پیچاندن نخ به دور محور خود است که افزایش آن، در محدوده بهینه، باعث افزایش استحکام و بهبود زیر دست نخ می‌شود. برای آشنایی کامل با تابندگی نخ به مقاله‌ی تاب نخ مراجعه نمایید.

روش تولید

انواع نخ‌های فیلامنتی پلی استر ITY و FDY و DTY، نخ BCF، نخ ملانژ، نخ نایلون و سایر نخ‌ها به صورت تک لا یا چند لا تحت فرآیند تابندگی قرار می‌گیرد. یکی از روش‌های متداول تولید نخ تابیده (Twisted/TFO)، استفاده از ماشین‌ تابندگی رینگ است. ماشین تابندگی رینگ شامل قفسه، بخش تابیدن نخ و بخش پیچش نخ بر روی ماسوره است که با استفاده از سیستم رینگ (یا عینکی) و شیطانک عملیات تابندگی نخ را انجام می‌دهد. در این روش نخ از روی قفسه باز شده، سپس همزمان تابیده و روی ماسوره پیچیده می‌شود.

روش دیگر، استفاده از ماشین تابندگی two for one (تو فور وان) است که به اختصار TFO و نخ حاصل نیز نخ تابیده TFO نام دارد. در این روش برخلاف روش استفاده شده در ماشین رینگ، ابتدا نخ از روی بوبین باز می‌شود و پس از اعمال تاب بر روی بوبین دیگری پیچیده می‌شود. ماشین تابندگی two for one شامل بخش‌های اصلی نگهدارنده بوبین، کشش نخ، درام و بالون‌گیر است. روش تابندگی two for one دارای قابلیت تولید ( از جمله تعداد تاب در متر) و سرعت تولید بالاتر است، از این رو بیشتر مورد استفاده قرار می‌گیرد.

خواص

به دلیل خواص ظاهری و زیردست نخ فیلامنت تابیده با استفاده از فرآیند تابندگی، نخ تابیده (Twisted/TFO) کاربردهای مخصوصی پیدا می‌کند. نخ تابیده در انواع پارچه‌های حریر، کرپ، چادری، لباسی، پرده‌ای و … کاربرد دارد.

ویژگی‌های نخ پلی استر فیلامنت تابیده (Twisted/TFO) تولید شده در مجموعه آقای نخ:
- محدوده نمره: 50 تا 1800 دنیر
- محدوده تاب: 80 تا 3000 تاب در متر
2023-02-01
رنگرزی پلی استر
به طور کلی عملیات رنگرزی شامل انتشار رنگزا روی سطح ماده، نفوذ رنگ به داخل ساختار و سپس تثبیت آن می‌باشد. رنگرزی در صنعت نساجی می‌تواند بر روی الیاف، فیلامنت‌ها، نخ، پارچه و لباس انجام شود. در اینجا رنگرزی پلی استر به دلیل ساختار آن اهمیت دارد. رنگرزی محصولات نساجی در مراحل اولیه باعث ایجاد ثبات رنگ بیشتر می‌شود. در حالی که ممکن است تنوع تولید محصول نهایی را کاهش دهد. به هر حال انتخاب مرحله رنگرزی بسته به کاربرد و مصرف محصول نهایی و شرایط تولید می‌تواند متفاوت باشد.

انواع رنگرزی در صنعت نساجی
- رنگرزی الیاف: پیش از تولید نخ ریسیده شده الیاف منقطع (staple) به صورت توده‌ای یا دسته‌ای (الیاف شانه شده) رنگرزی می‌گردند.
- رنگرزی فیلامنت (رنگرزی پلیمری): در هنگام ذوب ریسی پلی استر دانه‌های رنگی به مذاب پلی استر اضافه شده و فیلامنت‌های رنگی از رشته‌ساز خارج می‌شوند (روش dope-dyed). این روش کیفیت و ثبات رنگی بالایی دارد.
- رنگرزی نخ: برای رنگرزی نخ از روش‌های رنگرزی کلاف، رنگرزی بوبین و رنگرزی چله استفاده می‌شود. در هر یک از روش‌ها با قرار دادن بسته‌های نخ داخل محفظه و استفاده از بوبین یا چله مشبک، از همه‌ی جهت‌ها تحت عملیات رنگرزی قرار می‌گیرد.
- رنگرزی پارچه: برای رنگرزی پارچه از روش‌ طنابی، ژیگر (عرض باز) و جت هوا استفاده می‌شود.
- رنگرزی لباس: رنگ آمیزی روی محصول نهایی انجام می‌شود.
انواع رنگزا

در صنعت نساجی از رنگزاهای طبیعی (مانند پوست انار و پوست گردو) و یا رنگزاهای شیمیایی استفاده می‌شود. رنگزاها با روش‌های مختلفی در الیاف، نخ یا پارچه نفوذ کرده و ماده رنگی را در ساختار آن قرار می‌دهند. رنگ‌های مورد استفاده در صنعت نساجی معمولا به صورت محلول در آب یا پخش رنگدانه (pigment یا disperse که در آب حل نمی‌شوند) عملیات رنگرزی را انجام می‌دهند. رنگزاهایی که به صورت محلول در آب مورد استفاده قرار می‌گیرند شامل رنگزای کاتیونیک (یا رنگزای بازی)، رنگزای اسیدی، رنگزای راکتیو و رنگزای مستقیم است. متناسب با جنس ماده‌ای که رنگرزی می‌شود، رنگرزای مناسب انتخاب می‌گردد.

رنگرزی پلی استر

پلی استر به دلیل ساختار درونی محکم و وجود مناطق کریستالی بالا در ساختار خود، نقاط کمتری برای اتصال انواع رنگ دارد. همچنین به دلیل جذب آب پایین (آبگریز بودن) پلی استر استفاده از رنگزاهای محلول در آب نتیجه مطلوبی نمی‌دهد، بنابراین از رنگزای دیسپرس در دمای بالا (130-140 درجه سانتی‌گراد) برای رنگرزی آن استفاده می‌شود. رنگزای دیسپرس از نظر علمی محلول جامد نام دارد. به این دلیل که ذرات آن در آب حل نمی‌شوند بلکه به خوبی در آب پخش می‌شوند و در دمای بالا با باز شدن نواحی کریستالی ماده رنگی را داخل ساختار آن قرار می‌دهند. رنگرزی کم رنگ تا متوسط پلی استر را می‌توان با استفاده از حامل‌ها (کریر carrier) در دمای پایین تر از رنگرزی بدون کریر (نقطه جوش آب، 100 درجه سانتیگراد) بدست آورد. اما باید توجه داشت که حامل ها (بر اساس کلروبنزن های دی یا تری) دوستدار محیط زیست نیستند.

(بیشتر…)
2023-01-04
ویژگی‌ها و خصوصیات کیفی نخ
در این مقاله به آشنایی و بررسی ویژگی‌ها و خصوصیات کیفی نخ می‌پردازیم. انواع نخ‌ها و روش تولید آن عبارتند از:
- تعدادی الیاف کوتاه به هم تابیده شده (نخ ریسیده شده)
- تعدادی رشته بلند (فیلامنت) بدون پیچ و تاب در کنار هم قرار گرفته‌اند (نخ چند فیلامنتی با تاب صفر یا صفر تاب)
- تعدادی رشته بلند (فیلامنت) در کنار هم قرار گرفته‌اند با تعداد تاب مشخص و معین (نخ چند فیلامنتی تابیده)
- یک رشته بلند (فیلامنت) منفرد و بدون تاب (نخ مونوفیلامنت یا نخ تک فیلامنت)
مشخصات نخ و پارامترهای کیفیت:

در عمل، نخ‌ها را با مشخصات زیادی با توجه به عملکرد نهایی آن می‌توان توصیف کرد. این مشخصات شامل جنس نخ، ظرافت یا نمره نخ، تعداد تاب در واحد طول، یکنواختی جرمی نخ، پارامترهای فیزیکی و مکانیکی مانند استحکام، ازدیاد طول و بازگشت پذیری، میزان پرز نخ، مقاومت در برابر سایش، زیردست و زبری، تعداد الیاف یا فیلامنت‌ها در سطح مقطع نخ، میزان روغن ریسندگی موجود در نخ می‌باشد. همچنیندر شرایط مختلف ممکن است آزمایش‌های دیگری نیز برای کنترل کیفیت نخ انجام شود. در ادامه به بررسی برخی از خصوصیات کیفی نخ اشاره می‌شود.

جنس نخ:

جنس نخ از ویژگی‌های اولیه آن است. به صورت کلی نخ‌ها در انواع طبیعی (مانند پنبه، ویسکوز، جوت، کنف، پشم و ابریشم)، مصنوعی (مانند پلی استر، نایلون، اکریلیک و پلی پروپیلن) و ترکیب طبیعی و مصنوعی تولید می‌شوند. برای تعیین جنس نخ از روش‌های مختلفی استفاده می‌شود. از جمله این روش‌ها می‌توان به سوزندان نخ یا حل کردن آن در حلال مناسب اشاره نمود.

ظرافت یا نمره نخ:

از دیگر ویژگی‌های مهم نخ ظرافت یا نمره آن است که به روش مستقیم (جرم در واحد طول) یا غیر مستقیم (طول در واحد جرم) بیان می‌شود. برای مطالعه کامل این مبحث به مقاله ظرافت نخ مراجعه نمایید.

بررسی ظاهری نخ:

این موارد بیشتر برای نخ‌های راستیپل حائز اهمیت است. برای مثال:
- نپ (nep): دسته‌ای از الیاف که در هم گره خورده‌اند.
- نقاط ضخیم و نازک (thin and thick places): نقاط ضخیم عیوب نخ هستند که با قطر بیشتر (بیشتر از 50 درصد) از بخش‌های مجاور مشخص می‌شوند و طول آن به 6 میلی متر می‌رسد. نقاط نازک عیوبی از نخ هستند که قطر آن کمتر از (کمتر از 50 درصد) قطر نقاط مجاور و به هر طولی است. این نقاط بیشتر ناشی از کشش ضعیف یا نامناسب الیاف در طول نخ تشکیل می‌شود.
- پرز نخ (Hairiness): ویژگی است که میزان، طول و حلقه‌های الیاف بیرون زده از بدنه نخ را نشان می‌دهد. بسته به نوع استفاده نهایی یک ویژگی مطلوب و یا نامطلوب است.
نایکنواختی جرمی نخ:

این ویژگی با تعیین تغییر ضخامت در طول نخ مشخص می‌گردد. برای مطالعه بیشتر در خصوص این ویژگی، روش اندازه گیری و علت‌های بروز آن به مقاله نایکنواختی جرمی نخ مراجعه نمایید.

شمارش تعداد فیلامنت‌های نخ:

این آزمایش برای نخ‌های فیلامنتی انجام می‌شود که در آن با استفاده از صفحه راهنمای مناسب و در شرایط نورپردازی مناسب تعداد فیلامنت‌ها شمارش می‌شود.

استحکام نخ:

این ویژگی از جمله خصوصیات مکانیکی بسیار مهم آن در ادامه فرآیند تولید نخ، فرآیند تولید پارچه و محصول نهایی است که برخی از خصوصیات مکانیکی دیگر نخ از جمله مدول کشسانی و میزان ازدیاد طول نیز با این ویژگی به صورت همزمان بررسی می‌گردد. برای مطالعه بیشتر به مقاله استحکام نخ مراجعه نمایید.

تاب نخ:

اندازه گیری تاب موجود در نخ‌های تاب دار بسیار مهم است. تاب نخ از جمله موارد تاثیر گذار در خصوصیات دیگر از جمله استحکام و زیردست آن می‌باشد. در اندازه‌گیری این ویژگی باید ابتدا جهت تاب موجود در نخ را مشخص نمود. به این منظور بایستی یک سر نخ را ثابت نگه داشت و سر دیگر آن را در جهت باز کردن تاب نخ چرخاند. از هر جهتی که تاب نخ باز شود، تاب نخ در خلاف جهت آن بوده است. به صورت کلی تاب در جهت چپ را z و تاب در جهت راست s ‌نامیده می‌شود. بعد از مشخص شدن جهت تاب، تعداد تاب‌های نخ تا باز شدن کامل آن در دستگاه تاب سنج ثبت می‌گردد که نشان دهنده تاب در واحد طول (تاب در متر یا تاب در اینچ) نخ است.

میزان روغن موجود در نخ:

افزودن مقدار مجاز استاندارد روغن ریسندگی به نخ برای سهولت انجام فرآیند ریسندگی و بافندگی انجام می‌شود.
2022-12-20